İLÇE SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ: “ÇÖLYAK BİR YAŞAM TARZI OLARAK HAYATA YERLEŞMELİDİR”

117 okunma

Malkara İlçe Sağlık Müdürlüğü “Dünya Çölyak Günü”nde Çölyaklı hastalarını ve hasta yakınlarını unutmadı.

“Dünya Çölyak Günü” kapsamında, İlçe Sağlık Müdürlüğü Çölyak hastalığı hakkında vatandaşlara çeşitli bilgilendirmelerde bulundu.

İlçe Sağlık Müdürlüğü tarafından yapılan açıklamada başlıklar halinde şunlar ifade edildi:

“ÇÖLYAK HASTALIĞI GENETİK BİR HASTALIK OLUP YAŞAM BOYU SÜREN TEK GIDA ALERJİSİDİR”

“Çölyak hastalığı, (Gluten Enteropatisi)bağırsaklardaki sindirimi sağlayan villus (tüysü oluşumlar) denilen yapıların bozulmasına sebep olan ve dolayısıyla da yiyeceklerdeki besinin emilmesini engelleyen ve ince bağırsakta hasarlar oluşturan alerjik sindirim sistemi hastalığıdır. Bu hasara buğday, arpa, çavdar, yulaf gibi tahılların içerisinde bulunan “gluten” isimli bir protein neden olmaktadır. Çölyak hastalığı genetik bir hastalık olup yaşam boyu süren tek gıda alerjisidir. Ailevi kalıtım söz konusudur.”

“HASTALIK BAZI BİREYLERDE YILLARCA HİÇ BELİRTİ VERMEZ VEYA ÇOK HAFİF SEYREDEBİLİR VE KİŞİ ÇÖLYAKLI BİR HASTA OLDUĞUNU UZUN SÜRE FARK ETMEYEBİLİR”

“Ülkemizde Çölyak hastalığı görülme sıklığı yüzde 1 ile binde 3 arasında değişmekte olup Türkiye’de 250 bin ile 750 bin arasında Çölyak hastası tahmin edilmekteyken ancak yüzde 10’unda tanı konulduğu dikkate alındığında 25 bin ile 75 bin arasında tanı almış hasta beklenmektedir. Toplumda tanı almamış hastalar buz dağının görünmeyen kısmıdır. Hastalık bazı bireylerde yıllarca hiç belirti vermez veya çok hafif seyredebilir ve kişi Çölyaklı bir hasta olduğunu uzun süre fark etmeyebilir. Hastalık tipik belirtilerle başlayabileceği gibi çok hafif belirtilerle de seyredebilir. “

“İLERİ YAŞLARDA HASTALIĞIN BELİRTİLERİ DAHA GENİŞ BİR YELPAZEYE YAYILIR”

“Çölyak hastalığı, çocuklarda özellikle karın ağrısı, karında şişlik, ishal, huzursuzluk, iştahsızlık, enfeksiyonlarda artış ve gelişme geriliği, kusma, kilo alamama ve boy uzamasında yavaşlama gibi tipik belirtilerle ortaya çıkabilir. İleri yaşlarda hastalığın belirtileri daha geniş bir yelpazeye yayılır.

Çölyak hastalığı her yaşta teşhis edilebilmekle birlikte teşhisi zor olan hastalıklardan biridir. Çünkü belirtiler çoğunlukla ilişkili bir başka hastalığı da düşünmektedir. Örneğin erken osteoporoz, kansızlık, teşhis edilmemiş laktoz alerjisi gibi hastalıklarla benzer belirtiler gösterdiğinden karıştırılabilir. Çölyak hastalığının insan sağlığı üzerinde önem taşıyan birçok değişimlere neden olmasından dolayı doğru teşhisi önemlidir. Teşhis yöntemlerinden kan testleri serolojik özel testler (AGA, EMA) ile ön tanı konmakta ancak kesin tanı ince bağırsak biyopsisi ile konmaktadır.”

“ÇÖLYAK HASTALIĞININ TEK TEDAVİSİ ÖMÜR BOYU BUĞDAY, ARPA, ÇAVDAR, YULAF TAHILLARDA BULUNAN GLUTENDEN UZAK SIKI BİR DİYETTİR”

“Çölyak hastalığının tek tedavisi ömür boyu buğday, arpa, çavdar, yulaf tahıllarda bulunan glutenden uzak sıkı bir diyettir. Çölyak hastaları, buğday, arpa, çavdar, yulaflı gıdalar tüketmedikleri gibi ayrıca marketlerde satılan hazır gıdaların içeriklerine dikkat etmelidirler. Mutlaka gluten içermeyen gıdalar tüketmelidirler.”

ÇÖLYAK HASTALIĞINDA DİYET TEDAVİSİNDE TÜKETİLMEMESİ GEREKEN BESİNLER

*Buğday, arpa, çavdar ve yulaf katkılı her türlü ürün. (Un, bulgur pilavı, irmik, makarna, şehriye, kuskus, ekmek, kek, pasta, kurabiye, bisküvi, börek, çörek, gofret, simit, kraker, dondurma külahı, unlu tathıllar, gluten içeren hazır salça, ketçap, un ilave edilen çorbalar, soslar, tarhana vb. gibi)
*Galeta ununa, una batırılarak kızartılmış tavuk, balık vb. gibi et ürünleri.
*Malt kullanılan içecekler, bira, votka vb. gibi.
*Gluten içeren hazır çorbalar, köfte, pane harçları vb. gibi hazır çeşniler.
*Sirke, çikolata, puding, sakız, ketçap, mayonez, dondurma gibi gıdaların bazılarında gluten bulunabilmektedir. Bunlar tüketilmeden önce muhakkak ürün hakkında bilgi edinilmelidir.
*Tuzlu, soslu kuruyemişler, glutenle yapıştırıldığı için yasaktır. Ancak bunların glutenle işlem görmemiş hali, gluten içermeyen kuruyemişler serbesttir.

ÇÖLYAK HASTALARI İÇİN GÜVENLİ YİYECEKLER

*Tüm sebzeler, meyveler, bakliyatlar.
*Tüm katkısız katı ve sıvı yağlar.
*Yumurta, bal, reçel, basit toz şeker, zeytin.
*Et, balık, tavuk. (Bu ürünler katkılı olmadıkları gibi daha önce unla kızartılmış bir yağda kızartılıp işleme tabi tutulmamalıdır.)
*Una batırılmamış konserve çeşitleri,
*Mısır, pirinç, patatesin hem kendileri hem de unları besin hazırlamada kullanabilir. Ayrıca kestane unu, nohut unu, soya unu, üzüm çekirdeği unu da kullanılabilir.
*Evde çekilmiş güvenli baharatlar.

GLUTENSİZ DİYETTE AYRICA NELERE DİKKAT EDİLİR?

*Doğal gıdalara önem verilmeli. (Süt, balık, yumurta, sebze, kurubaklagil, pirinç, mısır, patates)
*Okul ve dışarıda yemek yerken dikkatli seçimler yapılmalı.
*Buğday unu karışık mısır unu, pirinç ununa dikkat edilmeli.
*Etiketsiz gıda tüketiminde çok dikkatli olunmalı.
*İlaçlar, kozmetik ürünleri, şampuan, kremler vb. gluten içerikleri yönünden dikkatli kullanılmalı.
*Pişirme ve hazırlık aşamasında güvenli gıdaların glutenli gıdalarla bulaş olmamasına dikkat edilmelidir.

“ÇÖLYAK BİR YAŞAM TARZI OLARAK HAYATA YERLEŞMELİDİR”

“Çölyak hastalığı ile karşılaşıldığında, sağlıklı bir yaşam için gerekli olan en önemli şeylerden biri dikkattir. Yaşantımızı daha kolay bir hale getirmek için hastalığa sebep olan gıdalardan uzak durmak gerekir. Dikkatli bir beslenme programıyla her sağlıklı insan gibi bu bireyler büyür, okula gider, evlenir, çocuk sahibi olur, çalışır ve yaşantısına devam edebilirler. Çölyak bir yaşam tarzı olarak hayata yerleşmelidir.” (Ömür Çolak)

Bu Haberler İlginizi Çekebilir

Henüz yorum yapılmadı!

İlk siz yorum yapın!

Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız.
Top